Chi phí cơ hội là gì? Cách xác định chi phí cơ hội

Chi phí cơ hội là gì? Cách xác định chi phí cơ hội ra sao? Chi phí cơ hội được hiểu là chi phí thuộc về lợi ích mà doanh nghiệp đã bỏ lỡ khi lựa chọn phương án này thay vì một phương án khác.

Chi phí cơ hội là gì? Cách xác định chi phí cơ hội

Chi phí cơ hội là gì?

Trong kinh tế học, chi phí cơ hội viết bằng tiếng tiếng Anh là Opportunity Cost, tắt là OC, nó được hiểu như là chi phí đại diện cho những lợi ích mà một cá nhân hay nhà đầu tư hoặc doanh nghiệp bỏ lỡ khi chọn phương án này, mà không phải phương án khác. 

Chi phí cơ hội phản ánh chi phí sử dụng các nguồn lực đang dần khan hiếm vào việc sản xuất hàng hóa, dịch vụ bằng giá trị của các cơ hội bị bỏ qua.

Trong kinh doanh, dù BCTC không hiển thị chi phí cơ hội nhưng các chủ doanh nghiệp vẫn có thể sử dụng chi phí cơ hội để đưa ra một quyết định đúng đắn khi có nhiều sự lựa chọn.

Ví dụ: KH A có 100 triệu, nếu khách hàng này chọn gửi ngân hàng thì lãi 7 triệu đồng mỗi năm, còn nếu đầu tư vào vàng thì lãi khoảng 10 triệu mỗi năm. Khi khách hàng A quyết định đầu tư vào vàng thì chi phí cơ hội ở đây là 7 triệu và lãi thực nhận của anh khách hàng này là 3 triệu chứ không phải là 10 triệu.

Cách xác định chi phí cơ hội

Chi phí cơ hội được xác định bằng công thức sau: OC = FO – CO

Trong đó :

  • OC (Opportunity cost): Chi phí cơ hội
  • FO (Return on best foregone option): Lợi nhuận của lựa chọn hấp dẫn nhất
  • CO (Return on chosen option): Lợi nhuận của lựa chọn được chọn

Để có thể hiểu rõ hơn về cách xác định chi phí cơ hội, bạn hãy theo dõi ví dụ minh họa sau:

Một nhà đầu tư B có dự định đầu tư 200.000 USD. Nhà đầu tư này đang cân nhắc lựa chọn giữa 1 trong 2 phương án:

  • Phương án 1: Đầu tư 200.000 USD vào thị trường chứng khoán, lợi nhuận ước tính 12%/năm. Với phương án này nhà đầu tư B có thể kiếm được 24.000 USD. 
  • Phương án 2: Đầu tư trang thiết bị sản xuất mới (tài sản cố định). Phương án này giúp nhà đầu tư B kiếm thêm được 10% lợi nhuận, cụ thể là 20.000 USD.

Nếu nhà đầu tư B lựa chọn phương án 2 thì chi phí cơ hội sẽ được tính bằng công thức như sau:

OC = FO – CO = 24.000 – 20.000 = 4.000 (USD)

Phân biệt sự khác nhau giữa hai chi phí: chi phí cơ hội và chi phí chìm

Trong hoạt động kinh doanh, chi phí cơ hội và chi phí chìm là hai khái niệm được quan tâm và xác định. Cả hai loại chi phí này đều có một sự ảnh hưởng nhất định đến các quyết định kinh doanh của chủ doanh nghiệp. Tuy nhiên, chi phí cơ hội và chi phí chìm có những điểm khác nhau cơ bản sau đây: 

Chi phí cơ hội là gì? Cách xác định chi phí cơ hội

Chi phí cơ hội:

  •  Chi phí cơ hội không phải thuộc khoản thực chi.
  • Chi phí cơ hội là lợi ích bị bỏ lỡ do thời gian thực hiện phương án này thay vì một phương án khác.
  • Chi phí cơ hội luôn được các doanh nghiệp và các nhà đầu tư tính đến khi đưa ra các quyết định đầu tư

Chi phí chìm:

  • Chi phí chìm là chi phí trong thực tế đã được chi ra và không thể thu hồi dù cho bạn lựa chọn phương án nào.
  • Do bản chất là loại chi phí không thể thu hồi được nên chi phí chìm thường được loại ra khi xem xét các quyết định kinh tế, đầu tư trong tương lai.

Giải đáp các câu hỏi về chi phí cơ hội

Chi phí cơ hội của vốn là gì?

Chi phí cơ hội của vốn hay còn gọi là chi phí cơ hội vốn của doanh nghiệp được hiểu là số tiền lẽ ra doanh nghiệp đó có thể nhận được các phương án sử dụng tốt nhất tiếp theo so với phương án được thực hiện. 

Trong hoạt động kinh doanh nói chung và các công việc đánh giá tính kinh tế của các dự án đầu tư nói riêng, việc xác định chi phí cơ hội vốn của doanh nghiệp có ý nghĩa rất lớn.

Chi phí cơ hội của một mặt hàng hóa là gì?

Chi phí cơ hội của một hàng hóa có thể được hiểu là số lượng hàng hóa khác phải hy sinh để có thêm một đơn vị hàng hóa đó.

Chi phí cơ hội tăng dần là gì?

Chi phí cơ hội tăng dần là một quy luật, tiếng Anh được gọi là The law of increasing opportunity cost.

Theo quy luật chi phí cơ hội tăng dần, khi bạn đổ ngày càng nhiều nguồn lực hạn chế vào một hoạt động, chi phí cơ hội của bạn sẽ tăng lên theo mỗi “đơn vị” nguồn lực thêm vào. 

Ví dụ: Cửa hàng bạn có 5 nhân viên làm việc, một thời gian sau bạn chuyển 1 nhân viên vào làm việc trong kho. Trường hợp đồng nghĩa với việc bạn đã mất đi một ít doanh số. Nếu chuyển thêm 2 nhân viên, cửa hàng sẽ mất nhiều doanh số hơn so với nhân viên thứ nhất. 

Điều này có nghĩa là với mỗi một nhân viên mà cửa hàng chuyển đi, cửa hàng sẽ mất một khoản doanh số bán hàng lớn hơn. Lý do bởi vì các nhân viên còn lại sẽ phải chịu áp lực số công việc nhiều hơn khiến họ không thể làm tốt các công việc đã được giao như bình thường.

Chi phí cơ hội có vai trò quan trọng, ảnh hưởng đến các quyết định kinh tế trong kinh doanh. Hy vọng qua đây bạn đã hiểu rõ về chi phí cơ hội, cách xác định chi phí cơ hội để từ đó có những quyết định đúng đắn, mang lại hiệu quả kinh doanh cho doanh nghiệp. 

Kết luận

Hy vọng với những thông tin giải đáp thắc mắc về vấn đề chi phí cơ hội là gì trên sẽ giúp mọi người nắm vững được những cơ hội trong kinh doanh thực tế. Chúc mọi người thành công!

Đọc thêm:  Tổng hợp phí rút tiền BIDV tại các cây ATM hiện nay
We will be happy to hear your thoughts

Leave a reply